Przejdź na skróty do treści. | Przejdź do nawigacji

Zapamiętaj mnie Przypomnij hasło Rejestracja
Wersja mobilna
Newsletter
Zgłoś uwagę
RSS

WŁĄCZ SIĘ DO GRY

rozwiń
Strona główna WŁĄCZ SIĘ DO GRY Artykuły Jak uzyskać zdjęcia z żywymi kolorami (HDR)

FOTO-VIDEO W praktyce

Jak uzyskać zdjęcia z żywymi kolorami (HDR)

Żaden aparat fotograficzny na świecie nie jest w stanie równocześnie uchwycić bardzo jasnych obszarów oraz cieni, próbując jednocześnie oddać wszystkie szczegóły obrazu. Jest jednak na to sposób – technika HDR (High Dynamic Range). Wyjaśniamy, jak ją wykorzystać.

Lustrzanka cyfrowa oraz Photoshop lub specjalny program – nic więcej w zasadzie nie potrzeba do uzyskania zdjęcia HDR. Powiemy, o czym należy pamiętać podczas robienia zdjęć, i pokażemy funkcje, dzięki którym powstają fotografie o wyjątkowo dużym zakresie tonalnym.

Są różne opinie o zdjęciach HDR. Fotografie z żywymi kolorami i detalami o dużej dynamice wydają się fascynujące, jednak niebezpiecznie blisko ocierają się o tanie efekciarstwo i tandetę. Mimo wszystko nawet przeciwnicy HDR muszą przyznać: to najlepsza technika, za pomocą której można uchwycić fotografowany obiekt w tak szerokim zakresie tonalnym. O tym, w jakim stopniu kolory i kontrast są spotęgowane, decydują indywidualne gusta.

Naświetlamy z różną ekspozycją

Wschód i zachód słońca należą do najpopularniejszych tematów, w przypadku których wykorzystuje się technikę HDR. Takie warunki naświetlania wykraczają poza możliwości sensora normalnego aparatu fotograficznego. Dlatego konieczne jest osobne dołączanie świateł, półcieni i cieni poprzez naświetlanie kolejnych klatek z ekspozycją różniącą się o zadaną wartość.

By te zdjęcia stanowiły surowiec dla fotografii HDR, należy się upewnić, że czasy ustawienia migawki są różne. W przeciwieństwie do tego, wartość przysłony powinna być zawsze stała, inaczej zmienna głębia ostrości stanie się później źródłem niepożądanych zakłóceń na zdjęciu. Ustaw w aparacie fotograficznym funkcję preselekcji przysłony i uruchom naświetlanie kolejnych klatek z różną ekspozycją (bracketing). Nie wahaj się przed wybraniem dużych różnic, rzędu +/-2 EV. Jednak upewnij się, że światło na najciemniejszym ze zdjęć nie jest już zbyt słabe.

Zazwyczaj zdjęcie HDR składa się z co najmniej trzech oddzielnych zdjęć w formacie RAW lub JPEG. Podczas fotografowania zdecydowanie najlepiej użyć statywu, aby poszczególne zdjęcia dokładnie się na siebie nakładały. Co ciekawe, statyw nie jest absolutnie konieczny, jeśli pracujemy w programach takich jak Photoshop lub Photomatix. Analizują one poszczególne zdjęcia i dopasowują je do siebie, co przynosi zaskakująco dobre efekty.

Poruszające się obiekty

Nie każdy obiekt może zostać sfotografowany przy użyciu techniki HDR. Większość programów radzi sobie z niewielkimi ruchami w tle, np. falami, jednak gdy obiekt porusza się szybko, na zdjęciu pojawią się półprzeźroczyste artefakty, trudne do usunięcia. Klasyczna konwersja pojedynczego pliku RAW jest w takich przypadkach o wiele lepszą alternatywą: w tym formacie aparat fotograficzny zachowuje większy zakres dynamiczny – w porównaniu z JPEG-ami  – oraz 12-bitową, a nie 8-bitową głębię koloru. Jeśli załadujesz zdjęcia do konwertera RAW, takiego jak np. Lightroom, i za pomocą suwaka ekspozycji przywrócisz jasne obszary oraz zastosujesz funkcję fill-in-light, uzyskasz zdjęcie z wyraźnie bardziej szczegółowym rysunkiem w obszarach świateł i cieni. Każdy, kto chce uniknąć tzw. efektu HDR z miejscowym dużym kontrastem, może też przygotować trzy różne oddzielne naświetlenia na bazie pojedynczego pliku RAW i tym samym uzyskać pseudo-HDR.

Wyższość dużej głębi koloru

Fotografia typu HDR zawiera więcej informacji w obrazie. Na przykład jeśli zdjęcie zostało wykonane z użyciem trzech odrębnych plików JPEG, z których każdy jest 8-bitowy, to teoretycznie głębia koloru w sumie powinna mieć wartość 24 bitów. Jednak w praktyce jest ich o wiele mniej, ponieważ obszary wartości koloru częściowo zachodzą na siebie. Funkcja HDR w Photoshopie w wypadku poszczególnych zdjęć RAW zapewnia głębię koloru aż do 32 bitów.

Na ekranie te surowe zdjęcia HDR wydają się raczej monotonne kolorystycznie (ciemne), ponieważ ekran może wyświetlać jedynie 10-bitową głębię koloru. Potencjał zdjęcia ujawnia się w programie Photomatix dzięki opcji »szkło powiększające«, która reguluje jasność akurat wyświetlanego fragmentu, a tym samym sprawia, że szczegóły stają się widoczne. Jedynie »mapowanie barwy« (tone mapping) zaspokoi potrzeby bardzo kontrastowego pliku JPEG: w trakcie procesu wartość barwy jest  dopasowywana do momentu, gdy na ekranie wyświetli się zdjęcie tak bogate w szczegóły, jak to tylko możliwe. Algorytmy i regulacje różnią się między sobą w poszczególnych programach, jednak obecnie najlepszy jest pod tym względem Photomatix. Popularna jest zwłaszcza jego funkcja »Powiększenie szczegółu«: dzięki niej poziom naświetlenia może być najwygodniej regulowany, a miejscowy kontrast zwiększany do momentu, gdy zdjęcie jest tak bogate w szczegóły, że wygląda jak namalowane. W tym procesie charakter zdjęcia może zostać zupełnie zmieniony – to czasami celowy zabieg.

1. Tworzenie HDR w programie Photomatix

Do obróbki potrzebny jest materiał w najczystszej z możliwych postaci. Jeśli w trakcie pracy korzystasz z »Powiększenia szczegółu«, upewnij się, że wartość barwy jest zmieniana w wąskim zakresie – inaczej pojawią się efekt halo, jasne krawędzie i kontury. Dostosuj nasycenie barwy do swoich potrzeb i zapisz zdjęcie w formacie TIFF o głębi koloru 16 bitów. Teraz przejdź do punktu 4.

 

 

 

 

2. Tworzenie HDR w programie Photoshop

Jeżeli używasz Photoshopa, połącz zdjęcia w HDR przy użyciu poleceń »Plik | Automatyzuj | Złącz jako HDR«. Następnie zredukuj ilość danych zdjęcia, wybierając »Obraz | Tryb | 16 bitów na kanał«. Najlepsze rezultaty osiąga się dzięki funkcji »Adaptacja lokalna«. Jeśli twój PC jest wydajny, powinieneś zachować głębię koloru i skompresować wartość barwy zgodnie ze wskazówkami w punkcie 6.

 

 

 

3. Dopasowywanie kolorów

W porównaniu z fotografią powstałą w programie Photomatix zdjęcie HDR stworzone przy użyciu Photoshopa wydaje się monotonne kolorystycznie, ale nadal naturalne. Zatem dostosuj tonację kolorystyczną, używając funkcji »Barwa/Nasycenie«. W naszym przykładzie zmieniliśmy tonację kolorystyczną na chłodną za pomocą suwaka »Barwa« i dodatkowo zintensyfikowaliśmy purpurę.

 

 

 

Dodaj komentarz 16 komentarzy
Virtus
Virtus 2009.06.08 14:33
Ciekawy artykuł - daję szusteczkę.
Virtus
Virtus 2009.06.08 14:37
Szósteczkę pisze się przez "ó". Masz dysleksję czy inną dysgrafię ?
tewux
tewux 2009.06.08 14:56
@Virtus
a Ty tak sam na siebie najeżdżasz? :D
Gość IP: 213.192.103.* 2009.06.08 18:24
No nie wiem, nie znam się za dobrze na fotografowaniu, co najwyżej amatorsko, ale według mnie HDR to sztuczne "upiększanie" rzeczywistego obrazu.
Sewer
Sewer 2009.06.08 19:30
@Virtus, to mnie rozśmieszyłeś, a co do tego artykułu to bardzo ciekawy i można się z niego wiele dowiedzieć.
Gość IP: 83.175.178.* 2009.06.08 21:36
@213.192.103.*
Trudno się nie zgodzić, że jest to sztuczne ,,upiększanie'' albo raczej pewna nieliniowa operacja na obrazku. Jednak aparaty fotograficzne same z siebie również sztucznie upiększają pewne aspekty zdjęcia (np. kontrast), jasność jest również nieliniowo (sigmoidalnie) skalowana.
A to wszystko dlatego bo człowiek widzi bardzo subiektywnie i nieliniowo, mózg przetwarza tak informacje, że pewnych rzeczy niedostrzegamy a inne tak pomimo, że w rzeczywistości wcale nie są wyeksponowane.
To dlatego widząc wschód/zachód słońca wrażliwi na ,,światło'' ludzie robią ohhhy i ehhy a jak zobaczą zdjęcie z tego zachodu to wygląda jakoś tak płasko...

Myślę więc, że ,,sztuczne polepszanie'' wcale nie jest złe - jest to następna forma ekspresji. Warto pamiętać, żeby jednak nie przesadzić...
Gość IP: 83.175.178.* 2009.06.08 21:39
Ten program o niemożliwej do wymówienia nazwie (Qtpfsgui) pozwala jednak na dopasowanie przesuniętych obrazków (w artykule wspomniano, że to niemożliwe). Jest tam opcja ,,align_image_stack''. Jest i działa przynajmniej pod Linuxem i w wersji 1.9.2. Opcja ta używa biblioteki z innego programu, więc pod Windowsem prawdopodobnie trzeba będzie doinstalować. Dopasowywanie poruszonych obrazków jest bardzo ważne, więc warto mieć tą opcję.
Gość IP: 83.9.178.* 2009.06.09 08:32
Virtus ma chyba galopującą sklerozę, skoro swojego własnego komentarza i loga nie rozpoznaje :P
xtr
xtr 2009.06.09 09:33
Matryca aparatu rejestruje obrazy z rozpiętością tonalną prawie dwa razy mniejszą niż oko ludzkie dlatego dobrze zrobiony HDR, oczywiście bez jakichś szaleństw, jest bliższy rzeczywistości. Ludzkie oko jest w stanie zarejestrować różnicę 12 – 14 EV czyli 12-14 działek przesłony. Inna rzecz, że monitor ani odbitka tak dużej różnicy nie odtworzy.
wojtekwx
wojtekwx 2009.06.11 17:48
zawsze się zastanawiałem, jak to jest możliwe, że niektórzy mają tak wyostrzone fotki... myślałem, że jakoś na maksa ustawiają Photoshopy... a tu takie sztuczki... dzięki...
ksar
ksar 2009.06.13 23:04
TYLKO photoshop i cyfrowa lustrznka...buhahaha.
Gość IP: 88.156.71.* 2009.06.23 09:57
HDR w rynku foto. jest znany b. długo :) wielu fotografów skosztowało tego smaku używając po dzień dzisiejszy uwydatniając swoje prace.
Po to jest fotografia cyfrowa aby z niej korzystać w wielu aplikacjach a to co kto robi ze swoimi zdjęciami i na ile z nimi cuduje :) jego sprawa :)
Gość IP: 77.255.246.* 2009.10.25 01:11
niezły hdr w postaci zdjęcia panoramicznego znalazlem tutaj http://www.panografik.pl/files/arkadia.swf naprawdę ciekawy efekt
kmodliszka
kmodliszka 2010.03.31 16:34
Piszę pracę mgr na tema tej techniki. Na stronie www.hdri.yoyo.pl możecie zobaczyć moje obrazy HDR i wyrazić swoje zdanie na temat techniki HDR w ankiecie ;)
Gość IP: 155.158.60.* 2010.05.05 17:14
ciekawe zdjęcia HDR u mnie na stronie - zapraszam :D

www.scuzi.pl
Gość IP: 155.158.228.* 2012.12.27 10:32
Witam. Dzięki za ciekawy artykuł i zebranie wszystkiego o HDRach w jednym miejscu. Odnośnie "ocierania się takich zdjęć o granicę tandety" - pewien zawodowy fotograf na pytanie o tę technikę odpowiedział mi kiedyś, że najlepszy HDR to taki, na którym nie widać, że to HDR :-). Czyli bez tych mocno kolorowych obwódek, o naturalnych barwach. Z drugiej strony - te nienaturalne kolory i oświetlenie też mogą być fajne, niektóre fotografie wyglądają jak kadry z filmów fantasy lub katastroficznych. Co kto lubi :-). Pozdrawiam i życzę udanych HDRów na Nowy Rok :-)
AUTOR: mirosław pokojewski
DODANO: 08.06.2009
LICZBA WYŚWIETLEŃ: 52546
CENEO Kup Najtaniej
Siemens HB78GU570 Siemens HB78GU570
Dostępny w 3 sklepach
Sprawdź CENY tego produktu
BenQ 5J.05Q01.001 Lampa do W5000/W20000 (5J.J3S05.001) BenQ 5J.05Q01.001 Lampa do W5000/W20000 (5J.J3S05.001)
Dostępny w 1 sklepach
Sprawdź CENY tego produktu
Acana Adult 13,5kg Acana Adult 13,5kg
Dostępny w 8 sklepach
Sprawdź CENY tego produktu
LG 42LA667S LG 42LA667S
Dostępny w 2 sklepach
Sprawdź CENY tego produktu
SAMSUNG H6200 SAMSUNG H6200
Dostępny w 8 sklepach
Sprawdź CENY tego produktu