Start PC w 0,8 sekundy

Aby określić czas, w którym XP budzi się z hibernacji, wybierz w naszym narzędziu pomiarowym – program BootVis – »Next Hibernate & Resume«.

Gdy ta opcja jest aktywna, Windows zapisuje całkowity stan systemu na dysku twardym w pliku »hiberfil.sys«.

Tylko użytkownicy Visty mogą wykorzystać przy zamykaniu peceta nowy tryb uśpienia, czyli hibernację hybrydową.

Start bez Windows Używany przez Asusa Splashtop, czyli okrojony Linux, błyskawicznie uruchamia programy takie jak np. Skype, ponieważ pomija Windows.

« »

Radia, telewizory, odtwarzacze DVD – wszystkie te urządzenia są gotowe do użytku natychmiast po włączeniu. Czy nie byłoby miło, gdyby komputer też tak działał, oszczędzając przy tym środowisko i twój portfel? Czy to tylko pobożne życzenie? Nie, to rzeczywistość. Dzięki CHIP-owi twój komputer będzie się uruchamiał w 0,8 sekundy.

Błyskawiczne uruchamianie jest szczególnie pożądane w domowych komputerach – przecież nikt lubi czekać kilku minut, żeby posłuchać muzyki albo obejrzeć film. Ale nie chodzi tylko o to, żeby uruchomił się sam pecet. Dążymy do tego, aby w czasie krótszym niż sekunda gotowe do użycia były także wszystkie serwisy, programy i sterowniki niezbędne do odtwarzania multimediów. Producenci sprzętu i oprogramowania zawsze myślą o sprytnych rozwiązaniach, ale tylko ci, którzy wiedzą jak je wykorzystać, odnoszą z nich pożytek.

CHIP pokaże wam, jak pokonać przeszkody, i za pomocą obiektywnych narzędzi udowodni, że możliwe są oszczędności czasowe. Ponadto wyjaśnimy, jak oszczędzać energię mimo licznych funkcji systemu, które non stop pożerają prąd.

Trik: Funkcje oszczędzające energię

Dlaczego właściwie komputery potrzebują aż tyle czasu, żeby się uruchomić? Najpierw BIOS musi rozpoznać urządzenia sprzętowe i zainicjować ich działanie. Wykonuje to w tak zwanej sekwencji POST (Power On Self Test). Zaraz potem odczytywany jest z dysku tzw. MBR (Master Boot Record). W skrócie: przechowuje on informacje, z jakiego miejsca dysku wczytywać system. Już na tym etapie tracimy 5 sekund. Następne 20 sekund trwa sekwencja startowa Windows, logowanie i ładowanie Pulpitu.

Dzięki prostej sztuczce możesz to wszystko ominąć: użyj funkcji oszczędzania energii wbudowanej w Windows XP (o Viście piszemy dalej). Uczynisz to, wybierając z menu »Start | Panel sterowania | Opcje zasilania«. Zanim to jednak zrobisz, powinieneś wiedzieć, jakie tryby oszczędzania energii są dostępne i jak działają.

WSTRZYMANIE ZASILANIA W oknie »Właściwości: Opcje zasilania« ustawisz czas, po którym dysk twardy albo monitor zostaną wyłączone. W efekcie tego, co prawda, oszczędzisz energię, ale nie zbliżysz się do celu, czyli szybszego uruchamiania. Zresztą, wstrzymywanie urządzeń rzadko kiedy jest stosowane w nowoczesnych pecetach.

WSTRZYMANIE NA DYSKU Ten tryb w Windows nazywany jest hibernacją: w momencie wyłączania komputera cała zawartość pamięci zostaje zapisana w pliku o nazwie »hiberfil.sys«. W ten sposób zapamiętywany jest bieżący stan systemu, czyli np. to, które okna były otwarte, w którym miejscu na Pulpicie znajdował się wskaźnik myszy, które aplikacje zostały uruchomione. Gdy uruchamiasz komputer, ten stan jest szybko odtwarzany. Hibernację włączysz, przechodząc do zakładki o tej samej nazwie w oknie »Właściwości: Opcje zasilania«. Gdy ją aktywujesz, w partycji Windows tworzony jest plik »hiberfil.sys«.  Jego wielkość zawsze odpowiada ilości pamięci w systemie – np. jeśli pecet dysponuje 1 GB RAM, wielkość pliku »hiberfil.sys« wyniesie także 1 GB.

WSTRZYMANIE W PAMIĘCI Dane z pamięci operacyjnej ładują się szybciej, a ponadto nie wszyscy chcą zużywać przestrzeń dysku na hibernację. Z tego powodu zostało wynalezione wstrzymanie w pamięci RAM. Działa ono jak hibernacja, lecz stan sytemu zapisywany jest w pamięci, a nie na dysku. Możesz uruchomić ten tryb, klikając »Start | Zamknij | Stan wstrzymania«. Gdy używamy tej metody, Windows otwiera się najszybciej, ale komputer stale pobiera prąd. Jeśli źródło zasilania zostaje odłączone, tracimy stan systemu, a wówczas pozostaje tylko normalny restart.

Vista: Szybciej i lepiej

W najnowszej odsłonie systemu Windows jego twórcy połączyli tryb wstrzymania i tryb hibernacji w nowy tryb zwany hybrydowym. Ma on zalety obu rozwiązań: gdy wybudzasz Vistę, próbuje ona najpierw załadować dane z pamięci operacyjnej. Tylko w przypadku, gdy to nie skutkuje, ładuje dane z pliku »hiberfil.sys«. Dzięki temu unikamy zagrożenia utraty danych, jak dzieje się w przypadku XP. Aby ustawić ten sposób zamykania systemu, wybierz »Start | Panel sterowania | Opcje zasilania« i kliknij link »Zmień ustawienia planu« w aktywnym planie. W nowym oknie wybierz »Zmień zaawansowane ustawienia zasilania | Wstrzymaj | Zezwalaj na stan uśpienia hybrydowego«. Po tym zabiegu, gdy wciśniesz przycisk »Zamknij« w menu Start, Vista zostanie wprowadzona w stan hybrydowy.

Oszczędność: Niższy rachunek za prąd

Wydaje się, że wszystkie powyższe sposoby oszczędzania energii mają jedną zasadniczą wadę: komputer stale pobiera prąd. Mimo to nadal oszczędzamy. Dla przykładu redakcyjny komputer testowy zużywa w normalnym trybie średnio 90 W. Jeśli jest włączony przez 8 godzin dziennie, w sumie daje to 720 Wh. W trybie wstrzymania (XP) lub hybrydowym (Vista) pecet potrzebuje jedynie 2,4 W – jeśli pozostaje w tym stanie przez następne 16 godzin doby, w tym czasie zużyje tylko 38,4 Wh.

Tryb wstrzymania możesz również wykorzystywać w ciągu dnia: używaj go zawsze, gdy nie planujesz pracować przy komputerze przez następnych dziesięć minut, np. w czasie przerwy na lunch lub podczas spotkania. Nawet gdy komputer śpi tylko przez 30 minut, zużycie energii spada z 720 do 676,2 Wh. Oszczędzasz zatem 43,8 Wh – równowartość całonocnego zużycia energii w trybie wstrzymania. Jednak w normalnym środowisku pracy komputer może spać dużo dłużej – często nawet do jednej trzeciej dnia pracy, co owocuje zaoszczędzeniem 30 proc. energii.

Praktyka: Przygotowanie do szybkiego startu

Tak dokładne wyniki dotyczące zużycia energii uzyskaliśmy dzięki multimetrowi cyfrowemu VC 490 firmy Volcraft. Aby dokładnie zmierzyć również czas uruchamiania się Windows, zainstalowaliśmy w nim narzędzie pomiarowe. Ponadto zoptymalizowaliśmy system, tym samym zapewniając błyskawiczny start.

CZYSZCZENIE SYSTEMU Aby zapewnić optymalne warunki do uruchamiania, najpierw wyczyść dysk ze zbędnych danych. W tym celu uruchom CCleaner i kliknij »Analizuj« – narzędzie pokaże ci, które pliki usunie oraz ile wolnego miejsca uzyskasz. Aby zacząć właściwe czyszczenie, kliknij »Uruchom Cleaner«. Następnie przełącz się na zakładkę »Rejestr«, kliknij przycisk »Skanuj, by znaleźć problemy« i rozwiąż je, klikając »Napraw zaznaczone problemy...«. Na koniec zdefragmentuj partycję, używając w XP programu Auslogics Disk Defrag. Użytkownicy Visty muszą jedynie zainstalować CCleaner, gdyż ten system automatycznie defragmentuje dysk twardy.

NARZĘDZIA POMIAROWE Program BootVis firmy Microsoft został surowo skrytykowany na wielu forach. Niestety, jest to jedyne narzędzie, które pomaga mierzyć czas uruchamiania się Windows XP z trybu wstrzymania lub hibernacji. Aby wykonać pomiar, wybierz »Trace | Next Standby & Resume« albo »Trace | Next Hibernate & Resume«.

Aby uniezależnić się od programu BootVis, równocześnie użyliśmy także stopera. Ale nawet w takim wypadku występuje pewna niedokładność: po pierwsze czas reakcji człowieka to margines błędu około 100 milisekund, po drugie potrzebny sterownik może się ciągle ładować po tym, jak Windows oficjalnie rozpoczął pracę.

W Viście możesz zmierzyć czas uruchamiania za pośrednictwem Podglądu zdarzeń. Aby go wywołać, wejdź w »Pole wyszukiwania« i wpisz tam polecenie:

eventvwr

Do logów startowych systemu Windows Vista dostaniesz się, klikając »Dziennik aplikacji i usług | Microsoft«. Następnie musisz rozwinąć folder »Windows«, a w nim »Diagnostic-Performance | Operational«. Interesują nas wpisy z numerem »300«, ponieważ jako jedyne odnoszą się do uruchomień z trybu hibernacji lub nowego trybu hybrydowego.

Hibernacja: Szybkie uruchamianie

Po zakończeniu wszystkich przygotowań najpierw ustaw tryb hibernacji, a następnie zmierz czas potrzebny systemowi Windows, aby się całkowicie uruchomić.

WINDOWS XP Hibernację możemy ustawić, wybierając »Start | Panel kontrolny | Opcje zasilania«. W redakcji pomiar wykonaliśmy za pomocą narzędzia BootVis, w którym ustawiliśmy opcję »Trace | Next Hibernate & Resume«. Uzyskany czas: 6,92 sekundy. Widać, że nasz komputer testowy nie nadaje się do odtwarzania multimediów w domu. Dysk twardy jest najwyraźniej zbyt wolny, aby uzyskać zamierzony wynik.