Egzoplanety podobne do Ziemi? Gdzieś na pewno są

Egzoplanety z ultracienką skorupą – nowy typ planet pozasłonecznych jak Ziemia

Astronomowie ze Szkocji odkryli nowy typ planet pozasłonecznych, które pod pewnymi względami mogą być podobne do Ziemi. Egzoplanety te mogą wskazać, gdzie potencjalnie szukać światów nadających się do zamieszkania.

Nowo odkryta kategoria planet pozasłonecznych – planety z ultracienką skorupą (ang. eggshell planets) – to światy, które orbitują wokół odległych gwiazd i mają ultracienkie skorupy. Zbyt cienkie, aby występowała tam tektonika i panowały warunki sprzyjające rozwojowi życia. Badania przeprowadzone przez naukowców z University of St Andrews rzucają nowe światło na nie. Wyniki możemy przeczytać w Journal of Geophysical Research: Planets.

Jak znaleźć planetę podobną do Ziemi?

Nowy model, opracowany przez międzynarodowy zespół geologów z USA, Szwajcarii, Francji i Szkocji, dodaje nowy czynnik do klasyfikacji planet pozasłonecznych: tektonikę płyt.

W efekcie nowy model dostarcza szablonu, za pomocą którego można przewidzieć naturę tektoniki płyt na egzoświatach. Można powiedzieć, że polujemy na nowy parametr ekosfery, ale zamiast odpowiedniej temperatury dla wody chcemy zbadać odpowiednie warunki dla tektoniki płyt.

dr Sami Mikhail z University of St Andrews

Naukowcy uważają, że podobna do ziemskiej tektonika płyt w strefach subdukcji jest ważnym czynnikiem możliwości zamieszkania planety. Można zaobserwować efekt domina wzmacniany przez wulkanizm i wietrzenie chemiczne, które trwają od miliardów lat. Czynniki te, w połączeniu z obecnością wody, regulują ziemski klimat. Podobnie może być na planetach pozasłonecznych.

Ziemia jest unikalna w Układzie Słonecznym. Istnieją jednak tylko trzy inne planety skaliste – Merkury, Wenus i Mars – i one również różnią się od siebie. Astronomowie odkryli ponad 4000 planet krążących wokół innych gwiazd. Czy któraś z nich jest podobna do Ziemi? Co to znaczy „podobna do Ziemi”? I jak reprezentatywne są planety Układu Słonecznego dla szerszego kosmosu?

dr Sami Mikhail

Planety „skorupkowe”

Naukowcy przeprowadzili szereg symulacji komputerowych, aby sprawdzić, jak różne kombinacje różnych właściwości planetarnych i gwiezdnych wpływają na grubość zewnętrznej warstwy planety (skorupy). Wcześniejsze badania wykazały, że światy, które są małe, stare lub oddalone od gwiazdy macierzystej, prawdopodobnie mają grube, sztywne skorupy. Niektóre jednak mogą mieć wyjątkowo cienkie warstwy zewnętrzne, o grubości zaledwie kilku kilometrów.

Czytaj też: Egzoplanety są interesujące, ale czy nie powinniśmy się zająć ich księżycami?

To tzw. planety z ultracienką skorupą (ang. eggshell planets – brak polskiego odpowiednika). Termin ten może pasować do co najmniej trzech już znanych planet pozasłonecznych. Globy te mają kruche skorupy o głębokości zaledwie jednego kilometra – dla porównania Ziemia i Mars mają skorupy o grubości odpowiednio 40 i 100 km.

Nowo opracowany model powinien być wykorzystywany do przewidywania, które egzoplanety badać dokładniej, a na które nie warto tracić czasu.