Mrk 462

Jak rosną czarne dziury? Tajemniczy obiekt w galaktyce karłowatej skrywa odpowiedź

Naukowcy odkryli supermasywną czarną dziurę w stosunkowo niewielkiej galaktyce. To może pomóc rozwiązać jedną z największych zagadek astronomii – jak rosną czarne dziury.

Wykorzystując należący do NASA Teleskop Kosmiczny Chandra, astronomowie zidentyfikowali czarną dziurę o masie ok. 200 000 razy większej od masy Słońca, ukrytą w pyle i gazie galaktyki Mrk 462. Jest ona galaktyką karłowatą – zawiera kilkaset milionów gwiazd. Dla porównania, w Drodze Mlecznej jest kilkaset miliardów gwiazd.

Czarna dziura w Mrk 462 należy do najmniejszych supermasywnych czarnych dziur. Obiekty takie są normalnie trudne do znalezienia.Jack Parker z Dartmouth College w New Hampshire

Supermasywne czarne dziury w galaktykach karłowatych – jak często występują?

Czarne dziury są często spotykane w masywniejszych czarnych dziurach, ale w galaktykach karłowatych trudno je namierzyć. Są zbyt małe i niewyraźne, aby istniejące instrumenty mogły je wykryć.

Czytaj też: Materia wyrzucana z czarnej dziury jest milion razy jaśniejsza od Słońca. Stanowi klucz do wyjaśnienia wieloletniej zagadki

Teraz badacze wykorzystali teleskop Chandra do zbadania ośmiu galaktyk karłowatych, w których wykryto ślady czarnych dziur na podstawie danych zebranych przez Sloan Digital Sky Survey. Tylko w Mrk 462 wykryto sygnaturę rentgenowską rosnącej czarnej dziury. Przeprowadzone badania wykazały, że czarna dziura Mrk 462 jest przysłonięta przez gaz.

Ponieważ zakopane czarne dziury są jeszcze trudniejsze do wykrycia niż te odkryte, znalezienie tego przykładu może oznaczać, że istnieje o wiele więcej galaktyk karłowatych z podobnymi czarnymi dziurami. Jest to ważne, ponieważ może pomóc w rozwiązaniu ważnego pytania w astrofizyce: Jak czarne dziury stały się tak duże tak wcześnie we wszechświecie?Ryan Hickox z Dartmouth College w New Hampshire

Obserwacje części galaktyk karłowatych z supermasywnymi czarnymi dziurami sugerowały, że małe „nasiona” czarnych dziur z najwcześniejszej generacji gwiazd rosły zadziwiająco szybko, tworząc obiekty o masie miliarda mas Słońca we wczesnym Wszechświecie. Inna koncepcja mówi, że supermasywne czarne dziury rozpoczęły żywot obdarzone masą dziesiątków tysięcy mas Słońca.

Nie możemy wyciągnąć jednoznacznych wniosków na podstawie jednego przykładu, ale ten wynik powinien zachęcić do znacznie szerszych poszukiwań czarnych dziur zakopanych w galaktykach karłowatych. Jesteśmy podekscytowani tym, czego możemy się dowiedzieć.Jack Parker z Dartmouth College w New Hampshire