prawo-kosmiczne-onz

ONZ chce uaktualnić międzynarodowe prawo kosmiczne

Najwyższa pora. Aktualny Traktat o przestrzeni kosmicznej, na którym opierają się wszystkie misje kosmiczne wszedł w życie 10 października 1967 r. Od tamtej pory wiele się zmieniło.

Dlatego też Pierwszy Komitet Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych proponuje aktualizację tych przepisów, które uwzględniałyby aktualne realia panujące w wykorzystywanej przez nas przestrzeni kosmicznej. Na razie Komitet zaproponował zebranie otwartej grupy złożonej z przedstawicieli państw członkowskich ONZ i niezależnych ekspertów.

Zadaniem tej grupy będzie ocena obecnych i przyszłych zagrożeń dla operacji kosmicznych, określenie, kiedy dane zachowanie można uznać za nieodpowiedzialne, stworzenie reguł i zasad dotyczących odpowiedzialnych zachowań, stworzenie prawnie wiążących instrumentów oraz traktatu, który miałby zapobiegać „wyścigowi zbrojeń w kosmosie”.

Międzynarodowe prawo kosmiczne domaga się aktualizacji

Zadanie nie będzie łatwe, ale aktualizacja przepisów sprzed ponad 50 lat jest nam ewidentnie potrzebna, o czym doskonale świadczą chociażby incydenty z zeszłego roku. Mowa tu na przykład o dość lekkomyślnych testach rosyjskiego systemu ntysatelitarnego ASAT, którego możliwości zostały zademonstrowane na początku listopada, kiedy to Rosjanie za jego pomocą zestrzelili nieaktywnego satelitę wywiadowczego Kosmos 1408. Zdarzenie to doprowadziło do zagrożenia na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej.

Czytaj również: Chiny skarżą się na satelity Starlink do ONZ: chińska stacja kosmiczna miałaby już z nimi dwie kolizje

Kolejnym dobrym przykładem jest też skarga Pekinu na satelity Starlink przez które chińska stacja kosmiczna Tiangong była zmuszona do wykonania manewrów wymijających w celu uniknięcia kolizji z komercyjnymi satelitami. Aktualny Traktat o przestrzeni kosmicznej pomija też wiele innych kwestii – od turystyki kosmicznej (w 1967 r. nie było to problemem), przez rosnący potencjał militarny naszej pobliskiej przestrzeni kosmicznej, aż po misje realizowane przez sektor prywatny, który nie zawsze czuje się zobligowany do przestrzegania aktualnych zasad.

Pierwszy Komitet zaproponował w sumie cztery spotkania w sprawie aktualizacji kosmicznego traktatu: dwa w tym i dwa w przyszłym roku. W porównaniu do tempa rozwoju branży kosmicznej nie jest to zbyt imponujące tempo, ale dobrze, że ktoś w końcu postanowił zająć się tą kwestią. Wrócimy do tej sprawy, kiedy ONZ opublikuje chociaż pierwszy draft nowych kosmicznych przepisów.