Kiedy fotowoltaika zaczęła masowo wchodzić na dachy, to dyskusja kręciła się głównie wokół sprawności, uzysków i ceny za kilowatogodzinę. Dziś temat wraca z zupełnie innej strony – coraz częściej pada pytanie o to, co dzieje się w sytuacjach podbramkowych: przy wadliwym połączeniu, lokalnym przegrzaniu, błędzie montażowym, a wreszcie podczas pożaru budynku. Trudno się temu dziwić, bo wraz z rosnącą liczbą instalacji paneli słonecznych rośnie też presja, by ryzyko ograniczać systemowo, a nie wyłącznie “dobrymi praktykami”.
LONGi pokazało nową wersję modułu Hi-MO X10, która jest określana jako ognioodporna i projektowana pod dachowe instalacje rozproszone. Firma mówi wprost o dwóch problemach, które w fotowoltaice potrafią eskalować w najgorszy możliwy sposób: hot spotach oraz łukach elektrycznych po stronie prądu stałego (DC). Sam fakt, że jeden z największych producentów modułów akcentuje dziś bezpieczeństwo równie mocno jak sprawność, jest sygnałem, że rynek zaczyna dojrzewać – tylko warto uważnie sprawdzić, gdzie kończą się twarde testy, a zaczynają obietnice.
Dlaczego dachowa fotowoltaika wraca do tematu pożarów?
Pożar w instalacji fotowoltaicznej rzadko wygląda jak filmowa scena, w której “panel zapala się od słońca”. W praktyce, jeśli już dochodzi do incydentu, to punkt startu bywa prozaiczny. Obejmuje bowiem słaby styk, naprężenie mechaniczne, korozję, błędne zarobienie złącza, wadę puszki przyłączeniowej lub przewodu. Wysokie napięcie DC potrafi utrzymywać łuk elektryczny stabilniej niż AC, więc jeżeli pojawi się warunek do iskrzenia, problem potrafi narastać zamiast “sam się wygasić”. W 2026 roku opisano choćby przypadek pożaru dachowej instalacji, w którym źródłem był łuk DC powiązany ze słabym kontaktem w puszce przyłączeniowej. To cenna obserwacja, bo od razu pokazuje, że moduł jest tylko jednym z elementów całego łańcucha ryzyka.
Czytaj też: Fizycy szukali tego latami. Teraz prawda wyszła na jaw i przyspieszy rozwój akumulatorów
Jednocześnie warto pamiętać o psychologii rynku. Dachowa fotowoltaika jest blisko ludzi i budynków, więc każde głośniejsze zdarzenie potrafi wywołać efekt domina: firmy ubezpieczeniowe zaostrzają wymagania, inwestorzy pytają o klasy odporności ogniowej, a producenci szukają wyróżników innych niż “kolejne 0,2% sprawności”. Firma LONGi wprost wpisuje więc premierę nowej wersji Hi-MO X10 w trend różnicowania modułów pod konkretne zastosowania (kurz, zacienienie, konstrukcje lekkie, bezpieczeństwo).
Co oznacza “ognioodporny moduł” i gdzie jest granica obietnicy?
Ognioodporność w fotowoltaice nie oznacza, że panel “nie może się zapalić” w żadnym scenariuszu. Testy odporności ogniowej dotyczą zwykle dwóch kwestii: czy moduł utrudnia zapłon od zewnętrznego źródła ognia oraz czy ogranicza rozprzestrzenianie płomienia po swojej powierzchni lub w obrębie układu dachowego. W branżowej nomenklaturze często pojawia się “Fire Class A” jako najwyższa klasa, ale tu jest haczyk, bo znaczenie klas A/B/C zależy od systemu oceny i kraju, a to potrafi wprowadzać chaos w komunikacji.
W praktyce część rynku odnosi “Class A” do wymagań stosowanych np. w testach typu UL 790 (często przywoływanych w kontekście modułów i pokryć dachowych), a równolegle funkcjonują badania i klasy w ramach IEC 61730-2, gdzie pożarowe procedury testowe (np. MST 23) są elementem szerszej kwalifikacji bezpieczeństwa. Już samo to pokazuje, że etykietka “Class A” bez doprecyzowania standardu nie jest pełną informacją. Kluczowe jest więc pytanie: czy nowa konstrukcja ogranicza prawdopodobieństwo powstania problemu (zapłonu), czy tylko poprawia zachowanie w sytuacji, gdy ogień już jest obecny? Firma LONGi twierdzi, że gra na obu polach.
Moduł Hi-MO X10 w wersji ognioodpornej
Nowy wariant Hi-MO X10 został zaprezentowany 9 marca 2026 podczas targów SUCE w Chinach. Bazą jest platforma Hi-MO X10 wykorzystująca ogniwa HPBC 2.0, czyli podejście back-contact, w którym metalizacja i połączenia są przeniesione na tył ogniwa. Z perspektywy uzysków i zachowania w zacienieniu ma to sens, ale LONGi wykorzystuje też ten punkt do opowieści o bezpieczeństwie, bo kontrola przepływu prądu w strukturze ogniwa i w stringu wpływa na ryzyko lokalnych przegrzań.
Czytaj też: Zbyt dużo obietnic i za mało realnej mocy. Europa dostaje brutalne akumulatorowe podsumowanie
Specyfikacja modułu wygląda jak typowy produkt z segmentu C&I dedykowanego do większych dachów: 108 half-cell, architektura systemowa do 1500 V DC, zakres mocy 580-630 W i sprawność do 24,8%, przy czym LONGi podaje też średnią sprawność masowej produkcji powyżej 24,5%. Do tego dochodzi zakres temperatur pracy -40 C do +85 C oraz współczynnik temperaturowy mocy -0,26% na każdy 1 C. Ten ostatni oznacza, że przy wzroście temperatury modułu o 10 C moc spada orientacyjnie o 2,6%, więc projektowanie pod niższe straty cieplne ma znaczenie nie tylko dla uzysku, ale i dla termiki.
Najciekawsza jest jednak “architektura bezpieczeństwa”, którą LONGi opisuje jako ochronę na poziomie ogniwa, połączenia i całego modułu. W praktyce firma wskazuje trzy konkretne kierunki: strukturę odprowadzania prądu w formie “plastra miodu” (cel: ograniczenie hot spotów), wzmocnione uszczelnienie i spawanie w puszce przyłączeniowej (cel: ograniczenie łuków elektrycznych), a także obecność materiałów trudnopalnych w laminacie i elementach puszki. Do tego dochodzi szyba frontowa o wyższej odporności temperaturowej, mająca wytrzymać ekspozycję na płomień dłużej niż standardowe szkło panelu słonecznego. To brzmi sensownie jako zestaw narzędzi, tylko trzeba pamiętać, że każdy z tych elementów walczy z innym mechanizmem awarii.
Certyfikaty, testy i pułapki interpretacji
LONGi informuje o uzyskaniu certyfikacji odporności ogniowej “Class A” od TUV Rheinland na poziomie pełnego modułu i produkcji masowej, a także o weryfikacji w chińskim CPVT. Równolegle firma podkreśla przejście badań w ramach IEC 61215 i IEC 61730, czyli standardowego zestawu kwalifikacji jakości i bezpieczeństwa modułów. Jednocześnie sam certyfikat nie rozwiązuje problemu komunikacji, bo “Class A” nadal wymaga doprecyzowania standardu oraz konfiguracji badania. W IEC 61730-2 istnieją scenariusze testowe związane z zachowaniem w pożarze, ale ich stosowanie i wymagania mogą zależeć od rynku, a same klasy A/B/C bywają mapowane na różne systemy przepisów budowlanych. Warto też odnotować drugi certyfikacyjny wątek Hi-MO X10: LONGi wcześniej komunikowało “Class A” odporności na zacienienie według TUV Rheinland, co ma ograniczać lokalne przegrzewanie przy częściowym zasłonięciu.
Nawet najlepszy moduł nie naprawi jednak źle zarobionych złącz, mieszania niekompatybilnych złączy, błędów w prowadzeniu przewodów, uszkodzeń izolacji czy problemów z aparaturą po stronie przyłącza DC. To właśnie dlatego w raportach i analizach pożarów PV tak często wraca motyw połączeń i puszek przyłączeniowych, a nie samego krzemu. Co więcej, przejście na architekturę 1500 V DC (którą ten moduł wspiera) ma dwie strony. Z jednej daje korzyści systemowe w dużych instalacjach, bo wyższe napięcie pozwala projektować dłuższe połączenia i redukować część elementów, a z drugiej – im wyższe napięcie DC, tym rośnie rola izolacji, jakości połączeń i ochrony przepięciowej, bo warunki do powstawania łuku elektrycznego stają się bardziej krytyczne.
Czytaj też: Prąd zamiast płomienia w fabrykach? Naukowcy zrobili grzałkę z nanorurek węglowych
LONGi Hi-MO X10 w wersji ognioodpornej jest ciekawy nie dlatego, że dokłada kolejną naklejkę do specyfikacji, ale dlatego, że pokazuje zmianę priorytetów: bezpieczeństwo zaczyna być elementem konkurencji w segmencie dachowej fotowoltaiki, zwłaszcza tam, gdzie ryzyko finansowe pożaru jest większe niż różnica w uzysku między modułami.
Źródła: PV Magazine, ScienceDirect, IEA-PVPS
