refurbed chce przekonać polskich klientów, że pomiędzy drogim nowym urządzeniem a sprzętem kupionym od przypadkowej osoby istnieje jeszcze trzecia droga. Kilian Kaminski, czyli jeden ze współzałożycieli firmy, opowiada o planach rozwoju refurbed w Polsce. Wspomina także o problemie elektroodpadów, gospodarce obiegu zamkniętego i zmianie sposobu, w jaki powinniśmy myśleć o używanej elektronice.
refurbed nie jest zwykłym sklepem z używanymi telefonami
Na początek warto wyjaśnić jedną rzecz. refurbed nie jest klasycznym sklepem, który skupuje telefony, odnawia je we własnym serwisie i później wystawia na sprzedaż. To internetowy marketplace łączący klientów z profesjonalnymi firmami zajmującymi się odnawianiem urządzeń. Partnerzy odpowiadają za sprawdzenie, naprawę, wyczyszczenie i przygotowanie sprzętu, natomiast platforma ma zapewniać wspólne standardy jakości oraz ochronę kupującego.
Firma powstała w 2017 roku w Wiedniu. Jej założycielami są Peter Windischhofer, Kilian Kaminski i Jürgen Riedl. Zespół, który początkowo liczył trzy osoby, rozrósł się do około 300 pracowników, a refurbed prowadzi działalność na 24 europejskich rynkach. W ofercie platformy znajduje się ponad 65 tys. produktów. Nie chodzi już wyłącznie o smartfony i laptopy. Katalog obejmuje również tablety, słuchawki, sprzęt gospodarstwa domowego czy urządzenia sportowe.
Skala działalności robi wrażenie, ale ważniejszy wydaje mi się sam sposób komunikowania produktu. Firma chce zbudować przewidywalną kategorię zakupową, czyli sprzęt profesjonalnie odnowiony.
Odnowiony nie oznacza po prostu używany
To rozróżnienie jest kluczowe. Decyzja o zakupie sprzętu z ogłoszenia opiera się na deklaracji sprzedającego oraz własnej umiejętności oceny urządzenia.
W przypadku sprzętu profesjonalnie odnowionego przed ponowną sprzedażą ma on zostać sprawdzony, wyczyszczony i przetestowany. W razie potrzeby wymieniane są również niesprawne podzespoły. refurbed informuje, że urządzenia przechodzą wieloetapowy proces odnawiania i kontroli jakości.
Nie oznacza to jednak, że każdy telefon wyjęty z pudełka będzie wizualnie nieodróżnialny od nowego. Na platformie funkcjonują różne klasy stanu. Wszystkie mają działać tak samo, ale tańsze warianty mogą nosić drobne albo wyraźniejsze ślady wcześniejszego użytkowania. Klient powinien więc zwracać uwagę nie tylko na model i cenę, lecz także na wybraną klasę wizualną.
Produkty dostępne przez refurbed są objęte co najmniej 12-miesięczną gwarancją, a kupujący otrzymuje 30 dni na zwrot. Według danych przedstawionych przez firmę profesjonalnie odnowione urządzenia mogą być od 20 do 40 proc. tańsze od nowych odpowiedników. Rzeczywista różnica będzie oczywiście zależeć od wieku modelu, jego dostępności i stanu.
To właśnie gwarancja i prawo do zwrotu mają być tym, co ma wyróżnić ich na rynku wtórnym. Cena ceną, ale to jakość urządzenia, obsługa reklamacji i zgodność produktu z opisem zdecydują, czy wróci on po kolejny zakup.
Polska ma być dla refurbed czymś więcej niż kolejnym krajem na mapie
Tak jak wspomniałam, refurbed chce teraz mocniej zaznaczyć swoją obecność na polskim rynku. Według danych Polacy to zaawansowani klienci sklepów internetowych, ale jednocześnie pozostajemy bardzo wrażliwi na ceny. Według danych przywołanych w prezentacji polska branża e-commerce miała urosnąć w 2025 roku o 15-20 proc., a 93 proc. użytkowników internetu robiło zakupy online. Firma wskazała również, że 66 proc. polskich konsumentów obawia się inflacji.
To połączenie faktycznie może sprzyjać rozwojowi odnowionej elektroniki. Polacy potrafią porównywać oferty, nie boją się zakupów internetowych i coraz częściej nie chcą płacić pełnej ceny za urządzenie, które po dwóch lub trzech latach użytkowania nadal może działać bardzo dobrze. Z drugiej strony sama niska cena nie wystarczy. Szczególnie wtedy, gdy kupowany telefon ma przechowywać zdjęcia, dane bankowe, dokumenty i dostęp do większości cyfrowego życia właściciela.
Co ciekawe, refurbed współpracuje obecnie z 15 partnerami z Polski i szuka kolejnych. Dla polskich przedsiębiorstw oznacza to możliwość dotarcia do klientów na wszystkich 24 europejskich rynkach obsługiwanych przez platformę.
refurbed nie ogranicza swoich planów do zwiększania rozpoznawalności wśród klientów. Firma chce włączyć polskie serwisy i przedsiębiorstwa odnawiające elektronikę do szerszego, europejskiego systemu sprzedaży.
Na ocenę faktycznej skali ekspansji w Polsce trzeba jeszcze poczekać. Zadeklarowano zainteresowanie Polską, co jest istotne, ale dopiero rozwój lokalnej sieci partnerów pokaże, jak duże znaczenie ma dla firmy nasz rynek.
Elektronika ma drugie życie, ale liczby środowiskowe wymagają kontekstu
Jednym z filarów działalności refurbed jest ograniczanie wpływu elektroniki na środowisko. Firma zwraca uwagę, że według Global E-waste Monitor w 2022 roku na świecie powstały 62 mln ton elektroodpadów. We współpracy z Fraunhofer Austria refurbed analizuje wpływ środowiskowy profesjonalnego odnawiania urządzeń i podaje, że wybór odnowionego smartfona zamiast nowego może średnio oznaczać o 83 proc. niższą emisję CO₂, o 89 proc. mniejsze zużycie wody i o 77 proc. mniej elektroodpadów. Warto jednak pamiętać, że rzeczywiste wartości mogą zależeć od konkretnego urządzenia i sposobu jego odnowienia.
Powstał film dokumentalny „FIXED”, który został nakręcony przez zespół refurbed w Ghanie. Pokazywał problem elektroodpadów nie jako coś abstrakcyjnego, ale jako rzeczywistość społeczności, które na co dzień mierzą się z konsekwencjami niewłaściwego przetwarzania zużytej elektroniki.
Europa zaczyna premiować naprawę zamiast wymiany
W tym kontekście znaczenie ma również unijna dyrektywa dotycząca prawa do naprawy, która została przyjęta w 2024 roku. Państwa członkowskie powinny wdrożyć jej przepisy do 31 lipca 2026 roku. Regulacje mają zwiększyć dostępność napraw, ułatwić porównywanie usług oraz zachęcać konsumentów do naprawiania produktów zamiast ich przedwczesnej wymiany. Dla takich platform jak refurbed nowe przepisy mogą być ważnym impulsem.
Czytaj też: Daj odpocząć smartfonowi. Jednoczesne granie i ładowanie to wciąż kiepski pomysł
refurbed ma dobry moment, ale zaufania nie da się zadeklarować
I czy profesjonalnie odnowiona elektronika ma szansę stać się w Polsce znacznie popularniejsza? Zobaczymy. Owszem, coraz więcej osób zaczyna również dostrzegać, że dwuletni lub trzyletni telefon nie staje się niedziałający. Czasami wymieniamy takie urządzenia, bo producenci zaprezentowali ich następców.
refurbed chce być pośrednikiem, który zbierze w ryzy ten rynek i zdejmie z klienta część ryzyka, które stoi za rynkiem wtórnym. Realizacja tego założenia w Polsce może się udać. Potrzebne są konsekwentne standardy, rzetelne opisy stanu, jasne informacje o kondycji baterii, sprawna obsługa gwarancyjna i rzeczywista kontrola partnerów.
Czytaj też: Daj odpocząć smartfonowi. Jednoczesne granie i ładowanie to wciąż kiepski pomysł
