galaktyki

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba, a dokładniej dwa tworzące go instrumenty, posłużyły astronomom do sfotografowania 19 galaktyk spiralnych. Obrazy zostały przeanalizowane w ramach programu PHANGS (Physics at High Angular Resolution in Nearby Galaxies).  Do ich śledzenia zespół związany z misją JWST wykorzystał kamery pozwalające na obrazowanie w bliskiej i średniej podczerwieni. Taki zakres sprawia, że możliwe […]

Współczesna astronomia nie przypomina już tej sprzed stu lat. Nie ma już praktycznie astronomów, którzy swoje badania prowadzą, siedząc przy okularze teleskopu. Wszystkie duże teleskopy sterowane są za pomocą wyrafinowanych mechanizmów, a dane obserwacyjne przechwytywane są nie tyle przez okulary, a przez przeróżne instrumenty elektroniczne, które przesyłają je dalej do komputerów. Precyzja we wprowadzaniu danych […]

Instrumenty takie jak ATCA (Australia Telescope Compact Array) pozwalają astronomom na śledzenie nawet najodleglejszych obiektów z wykorzystaniem fal radiowych. O tym, jak wielkie możliwości to zapewnia, mogliśmy się przekonać za sprawą nowego zdjęcia gromady galaktyk, którą po raz pierwszy zaobserwowano w XVIII wieku. 47 Tucanae, bo tej gromadzie mowa, znajduje się około 14 700 lat […]

Trzeba było trochę poczekać, ale zdecydowanie było warto. Naukowcy analizujący dane obserwacyjne zebrane przez nowe japońskie kosmiczne obserwatorium rentgenowskie XRISM właśnie opublikowali pierwsze obrazy wykonane za pomocą teleskopu. Właściwa misja obserwacyjna rozpocznie się jeszcze w tym roku. Na pierwszych fascynujących zdjęciach z nowego teleskopu możemy zobaczyć fragment gigantycznej gromady składającej się z kilkuset różnych galaktyk, […]

Badania egzoplanet to jedna z najbardziej ekscytujących dziedzin astronomii. W poszukiwaniu planet podobnych do Ziemi, a tym samym planet pozwalających na powstanie i rozwinięcie się na nich życia naukowcy od lat odkrywają przeróżne planety, które nie mają swoich odpowiedników w Układzie Słonecznym. Dzięki temu znamy nie tylko planety podobne do Ziemi, ale także superziemie, gazowe […]

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba skrywa tak ogromny potencjał, że przyzwyczaił nas do bicia różnego rodzaju rekordów. Tym razem ta sztuka odnosiła się do obserwacji tworzących się gwiazd. Celem prowadzonych badań były obiekt wchodzące w skład galaktyki oddalonej o 2,7 miliona lat świetlnych. To znacznie większa odległość niż osiągane do tej pory w czasie obserwacji poświęconych […]

Kosmiczny Teleskop Hubble’a choć nie tak nowy i innowacyjny jak na przykład słynny JWST, co jakiś czas o sobie przypomina. Tym razem stało się to za sprawą obserwacji pewnej pary galaktyk.  Ta, zwana przez astronomów Arp-Madore 2105-332, wchodzi w skład gwiazdozbioru Mikroskopu. Ten jest słabo widoczny (gołym okiem może dostrzec zaledwie około 20 gwiazd go […]

Artyści mają powody do zmartwień, biorąc pod uwagę to, jak wielkimi możliwościami dysponuje sztuczna inteligencja wykorzystywana do tworzenia różnego rodzaju wizualiów. W międzyczasie Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba robi swoje i niedawno wykonał efektowne zdjęcie ukazujące pozostałości po eksplozji gwiazdy. Ta została rozerwana za sprawą wybuchu w formie supernowej, co dla wielu takich obiektów – mających […]

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba jednym razem obserwuje najodleglejsze części widzialnego wszechświata, by kiedy indziej dostrzec cząsteczki wody krążące wokół młodej gwiazdy. Tym razem chodzi o ten drugi scenariusz, dotyczący dysku protoplanetarnego otaczającego gorącą gwiazdę. JWST odegrał w tych obserwacjach kluczową rolę, uwieczniając wodę w wewnętrznym obszarze dysku, z którego pewnego dnia powinny zrodzić się planety. […]

Łącząc szereg teleskopów znajdujących się zarówno w przestrzeni kosmicznej, jak i na powierzchni naszej planety, astronomowie utworzyli wirtualną sieć o rozmiarach znacznie większych od Ziemi. Później wykorzystali to do zobrazowania tzw. dżetu wyemitowanego przez pewną czarną dziurę. Ta ostatnia, określana mianem supermasywnej, znajduje się w centrum odległej galaktyki.  Znana jako blazar, 3C 279 wystrzeliwuje strumienie […]

Na zachwyty nad możliwościami oferowanymi przez Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba moglibyśmy zapewne przeznaczyć osobną kolumnę. Tym razem został on wykorzystany do potwierdzenia pewnej hipotezy na temat procesu powstawania planet. Chcąc wyjaśnić, jak wyglądały początki Ziemi, najlepiej byłoby wykorzystać maszynę do podróży w czasie. Takie niestety najwyraźniej nie istnieją, ale astronomowie na szczęście mają inne sposoby […]