Od lat astronomowie dostrzegali pewną prawidłowość w budowie układów planetarnych. Blisko gwiazd krążą zwykle mniejsze, skaliste planety, podczas gdy na dalszych orbitach rezydują gazowe olbrzymy. Układ Słoneczny stanowił tu doskonały przykład, wszak wewnętrzne planety skupione wokół Słońca to skaliste obiekty w postaci Merkurego, Wenus, Ziemi i Marsa, podczas gdy dalej znajdują się gazowe olbrzymy. Ten […]

Przez siedemdziesiąt lat chemicy głowili się nad jednym, pozornie niemożliwym do rozwiązania problemem. Miedź, czyli metal znany ludzkości od wieków, uparcie odmawiała utworzenia stabilnej struktury metalocenowej. Podczas gdy z innymi metalami przejściowymi poradzono sobie relatywnie szybko, ten konkretny pierwiastek przez dekady pozostawał chemiczną czarną dziurą. Teraz sytuacja wreszcie się zmieniła. Zespół badawczy z University of […]

Pod powierzchnią australijskiego Queensland spoczywa formacja skalna tak stara, że pamięta czasy sprzed pojawienia się dinozaurów. Przez dziesięciolecia traktowano ją jako geologiczną ciekawostkę, ale teraz może okazać się kluczem do rozwiązania jednego z największych wyzwań związanych z odnawialnymi źródłami energii. Tamtejsi naukowcy zakończyli kampanię wiertniczą o wartości 31 milionów dolarów, schodząc na rekordową głębokość, aby […]

Zagadka pozostawiona przez Isaaca Newtona ponad trzy stulecia spędzała sen z powiek matematykom. Na pozór brzmi banalnie: jeśli mamy jedną kulę, to ile identycznych kul możemy do niej przystawić, tak aby się wszystkie ze sobą stykały, ale nie nachodziły na siebie? W świecie trójwymiarowym, który znamy, odpowiedź to 12. Ale co dzieje się, gdy przeniesiemy […]

Wyobraźcie sobie, że wiercicie przez ponad pół kilometra lodu, aby dotrzeć do skał sprzed 23 milionów lat. Międzynarodowy zespół badawczy właśnie zakończył taką właśnie, niezwykle ambitną operację na Antarktydzie Zachodniej. To, co wydobyli spod pokrywy lodowej, może nieco przewartościować nasze myślenie o przyszłości klimatu naszej planety. Próbki skalne przywiezione z głębokości przekraczającej 500 metrów skrywają […]

Świetliste kurtyny rozbłysły nad Alaską, ale tym razem nie były tylko nocnym widowiskiem. Przez pulsujące fale światła przebiły się rakiety, kierując się w samo centrum tego zjawiska. Celem nie było zrobienie kolejnych spektakularnych ujęć. Naukowcy z NASA polowali na coś zupełnie niewidzialnego, co kryje się za pięknem zorzy i ma kluczowe znaczenie dla naszej planety. […]

Plastikowe śmieci zalegające na wysypiskach i dryfujące w oceanach stanowią jeden z najpoważniejszych ekologicznych problemów współczesności. W 2021 roku globalna produkcja tworzyw sztucznych przekroczyła 390 milionów ton, a bez zdecydowanych działań sytuacja będzie się tylko pogarszać. Dotychczasowe sposoby radzenia sobie z tym wyzwaniem – od składowania przez recykling po spalanie – okazują się niewystarczające i […]

Tam, gdzie wody rzeczne mieszają się ze słonymi wodami mórz, kryje się jedno z najbardziej obiecujących – i wciąż nie w pełni wykorzystanych – źródeł odnawialnej energii. Mowa o tzw. niebieskiej energii, czyli osmotycznej, która powstaje dzięki naturalnej różnicy w zasoleniu. Przez lata jej praktyczne pozyskiwanie przypominało gonienie wiatru w polu. Bylo bowiem teoretycznie możliwe, […]

W Hongkongu naukowcy opracowali właśnie akumulator, którego serce to… solanka używana do produkcji tofu. To nie żart, a technologia, która w przyszłości może zrewolucjonizować sposób gromadzenia energii z farm słonecznych i wiatrowych. Zamiast niebezpiecznych i toksycznych chemikaliów, w środku znajduje się neutralny, wodny elektrolit. Sam pomysł brzmi niemal jak prowincjonalna receptura, ale liczba 120 000 […]

Przez pół wieku stanowił chemiczny Święty Graal. Pomysł, który w teorii wydawał się prosty, w praktyce opierał się kolejnym pokoleniom naukowców. Chodzi o stworzenie aromatycznego pierścienia zbudowanego wyłącznie z atomów krzemu – struktury, którą węgiel tworzy niemal bez wysiłku, a która dla jego cięższego kuzyna była nieuchwytną mrzonką. Wreszcie, po dziesiątkach lat prób, dwóm zespołom […]

Gdy sonda New Horizons mijała odległy, zamarznięty świat na krańcach Układu Słonecznego, naukowców zelektryzował niezwykły widok. Dostrzegli bowiem obiekt przypominający olbrzymiego śnieżnego bałwana, złożony z dwóch złączonych kul. Ten kształt okazał się kluczem do rozwiązania zagadki, która dręczyła astronomów od lat: jak w kosmicznej pustce formują się takie dziwne, podwójne struktury? Przez długi czas symulacje […]

Parowanie to zjawisko tak powszechne, że zwykle nawet o nim nie myślimy. Suszące się ubrania, poranna mgła nad jeziorem czy wrzątek w czajniku: w każdym z tych scenariuszy ucieka do atmosfery ogromna ilość energii. A gdyby tak udało się ją przechwycić i wykorzystać? Naukowcy ze szwajcarskiego EPFL pokazali, że to nie jest tylko teoretyczna mrzonka. […]