Po dziesięcioleciach badań fizycy osiągnęli cel, który jeszcze niedawno wydawał się niezwykle odległy. Albo wręcz kompletnie nieosiągalny. O co chodzi? O działające zegary jądrowe, czyli urządzenia wykorzystujące nie elektrony krążące wokół atomu, lecz procesy zachodzące bezpośrednio w jego jądrze. W praktyce oznacza to nowy rozdział w historii precyzyjnego pomiaru czasu i wielką szansę dla kilku […]

Układ księżyców Neptuna od dawna stanowi jedną z największych zagadek Układu Słonecznego. Podczas gdy wokół Jowisza, Saturna i Urana krążą uporządkowane systemy naturalnych satelitów, otoczenie najbardziej odległej planety wygląda tak, jakby doświadczyło istnego kataklizmu. I wygląda na to, że tak właśnie było. Zdaniem astronomów jeden z księżyców Neptuna, Nereida, może być jedynym ocalałym świadkiem dramatycznych […]

Światło zachowuje się zgodnie z prawami fizyki. Gdy przechodzi z jednego materiału do drugiego, załamuje się pod przewidywalnym kątem, co wykorzystujemy między innymi w soczewkach, mikroskopach czy światłowodach. Czasami dzieje się jednak coś niespodziewanego, czego przykładem jest kryształ, który zmusza światło do zachowania uznawanego dotąd za praktycznie niemożliwe.  Odkrycie to jest dziełem międzynarodowego zespołu badawczego, […]

Materiały przyszłości mogą już wkrótce działać niczym prymitywne komputery: bez elektroniki, baterii i procesorów. Zapytacie pewnie, skąd to wiem? Bo śledzę doniesienia naukowców, którzy opracowali nową klasę inteligentnych materiałów. Te można programować poprzez ruch obrotowy, co toruje drogę do wielu potencjalnych zastosowań.  Badania prowadzone przez inżynierów z EPFL oraz instytutu AMOLF koncentrują się na metamateriałach […]

Jedno jest dla mnie pewne: wciąż trwa globalny wyścig o zasoby, nawet jeśli niekoniecznie te same, co przed setkami lat. W centrum zainteresowania znajduje się między innymi kwarc. Jego zasoby udało się niedawno zlokalizować na terenie Tybetańskiego Regionu Autonomicznego. I choć może się on kojarzyć przede wszystkim z powszechnie występującym minerałem wykorzystywanym w jubilerstwie czy […]

Nasza galaktyka porusza się przez przestrzeń kosmiczną z niewyobrażalną prędkością około 600 kilometrów na sekundę. Oznacza to, że w ciągu jednej godziny pokonuje ponad 2 miliony kilometrów. Jak tak sobie o tym pomyślę, to całkiem sporo. Prawda? Ale chyba nawet bardziej imponujące jest coś innego: ruch ten nie wynika wyłącznie z ekspansji wszechświata. Droga Mleczna […]

Teorie teoriami, ale kiedy pomimo dekad poszukiwań nie jesteś w stanie dopiąć swego, to mało kto miałby zapał, by dalej próbować. A naukowcy ze Stanów Zjednoczonych mieli i należą im się za to brawa. Zespół złożony z przedstawicieli Brown University oraz University of Michigan wreszcie zaobserwował nieuchwytny stan skupienia materii, co powinno mieć przełożenie na […]

Ta zagadka ciągnie się od lat. Jeśli jej nie kojarzycie, to zacznę od przypomnienia podstaw: ludzie z różnych zakątków świata słyszą tajemniczy, niski dźwięk przypominający pracujący silnik Diesla, odległy transformator czy hałas dochodzący z ciężkiej maszyny. Problem polegał na tym, że większość osób znajdujących się w tym samym miejscu nie słyszała absolutnie nic. Po upływie […]

Kotu Schrödingera daleko do futrzastego czworonoga, ale pewien naukowiec użył tego zwierzęcia jako idealnego przykładu do zobrazowania swojego eksperymentu myślowego. Lata później przedstawiciele Uniwersytetu Oksfordzkiego wciąż działają w tej materii, a nawet udało im się doprowadzić do powstania nowej rodziny stanów kwantowych. Takowe wykazują potencjał, by przynieść szereg praktycznych korzyści. Kulisy działań w tej sprawie […]

Głęboko pod powierzchnią południowych Chin trwają badania nad jednymi z najbardziej tajemniczych cząstek we wszechświecie. Zainstalowany tam instrument JUNO (Jiangmen Underground Neutrino Observatory) stanowi ogromne podziemne laboratorium stworzone do badania neutrin. Te nieprzypadkowo nazywamy cząstkami widmo, a już pierwsze miesiące działania detektora przyniosły pomiary o bezprecedensowej dokładności, dając fizykom nadzieję zakończenie śledztwa trwającego od dekad.  […]

Historia obiektów pokroju 3l/ATLAS jest stosunkowo krótka – przynajmniej z perspektywy ludzkości. Pierwsze takie ciało udało się namierzyć zaledwie kilka lat temu, choć astronomowie są zdania, że po prostu nie dysponujemy jeszcze odpowiednimi narzędziami, by je wykrywać. Trzeci z międzygwiezdnych gości, przybyły po słynnym ʻOumuamua i komecie 2I/Borisov, okazał się najbardziej intrygującym. Niedawno naukowcy przeprowadzili […]

Rozwój technologii energetycznych to coś, o czym regularnie piszę i niemal za każdym razem jestem pod wrażeniem tego, jak bardzo inżynierowie potrafią przesuwać kolejne granice w tej dziedzinie. Na przykład przedstawiciele Argonne National Laboratory dokonali historycznej obserwacji w materiale półprzewodnikowym. Dostrzegli tryb Higgsa, co może ich zdaniem utorować drogę do masy potencjalnych zastosowań. Zapewne – […]