Dżety relatywistyczne wyrzucane z okolic supermasywnych czarnych dziur od dziesięcioleci rzucają wyzwanie modelom magnetohydrodynamicznym. W najnowszej pracy opublikowanej w periodyku Nature międzynarodowy zespół astrofizyków zaprezentował bezprecedensowej jakości sekwencję wideo ukazującą ewolucję strugi plazmy w galaktyce aktywnej 3C 345. Zastosowanie zaawansowanych sieci neuronowych nie tylko pozwoliło osiągnąć rekordową rozdzielczość, ale również podważyło dominującą hipotezę tłumaczącą powstawanie najjaśniejszych struktur […]

Blisko sto lat temu Hans Bethe przewidział istnienie niezwykłych stanów materii, które przez kolejne dekady pozostawały przede wszystkim matematycznym opisem. Po upływie wielu dekad udało się je uchwycić, a wszystko dzięki połączonym wysiłkom przedstawicieli Uniwersytetu w Innsbrucku, Uniwersytetu Amsterdamskiego i Uniwersytetu Technicznego w Monachium. Jak się okazuje, udało im się wytworzyć i zaobserwować takie stany […]

Wielkoskalowe elektrownie słoneczne uznawano dotąd za inwestycje sprzyjające bioróżnorodności, zwłaszcza w rejonach pustynnych, gdzie zacienienie stymuluje wzrost roślinności. Jednak w umiarkowanym klimacie Europy Południowej ta sama infrastruktura wywołuje zupełnie odwrotny skutek ekologiczny. Badania opublikowane w czasopiśmie Biological Conservation wykazały, że instalacje fotowoltaiczne w południowej Francji doprowadziły do załamania aktywności owadów zapylających bez bezpośredniego spadku ich populacji. Zespół […]

Pustynia Takla Makan w północno-zachodnich Chinach uchodzi za jeden z najbardziej niegościnnych i suchych obszarów globu, gdzie poszukiwanie zdatnych do użycia wód gruntowych uważano za zadanie niemal skazane na porażkę. Najnowsze odkrycia służb geologicznych Sinciangu podważają jednak dogmat, jakoby podpowierzchniowe zasoby Kotliny Tarymskiej były wyłącznie uwięzionymi, martwymi masami solanki. Zidentyfikowanie dwóch dużych rezerwuarów podziemnych otwiera […]

Na Księżycu znajduje się ogromny krater, o istnieniu którego właśnie poinformowała NASA. Jak się okazuje, jego historia jest zaskakująco krótka, ponieważ miał powstać w 2024 roku. Już sam wiek okazuje się interesujący, ale sprawy przybierają jeszcze ciekawszy obrót, gdy zrozumiemy, w jakich okolicznościach utworzyła się ta struktura.  Jak relacjonują osoby związane z obserwacjami krateru, ma […]

Przedstawiciele Uniwersytetu Stanforda mogą się od niedawna pochwalić wyczynem, jakiego nie powstydziłby się sam Albert Einstein. Co takiego zrobili? Ano po raz pierwszy bezpośrednio zaobserwowali w czasie rzeczywistym tzw. skok kwantowy pojedynczego fononu, czyli najmniejszej porcji drgań mechanicznych. Eksperyment pozwolił uchwycić moment, w którym układ przechodzi z jednego poziomu energii na drugi.  O szczegółach tego […]

Wykorzystanie kosmicznego teleskopu Chandra doprowadziło do odkrycia dziesiątek obiektów rozproszonych po sześciu okolicznych galaktykach. Jakby tajemnic było mało, to astronomowie mówią o kolejne, ponieważ Ich zachowanie nie przypomina znanych wcześniej źródeł promieniowania rentgenowskiego. Obiekty są bardzo słabe w promieniowaniu X, ale jednocześnie mogą emitować ogromne ilości wysokoenergetycznego promieniowania ultrafioletowego. Czym więc są? Autorzy doniesień w […]

Wydychamy między innymi dwutlenek węgla, choć oczywiście w naturze można znaleźć znacznie bogatsze jego źródła. Skala związanych z nimi emisji okazuje się na tyle duża, że naukowcy szukają sposobów na ich redukcję, bądź rozprawianie się z tymi, które miały już miejsce. Jedna ze strategii zakłada wykorzystanie plazmy do przekształcania CO2 w paliwo i inne cenne […]

Procesor liczy, pamięć przechowuje dane, czujnik odbiera informacje ze świata, a wszystko trzeba jeszcze połączyć ścieżkami, kontrolerami oraz kolejnymi warstwami elektroniki. Przez dziesięciolecia ten model działał tak dobrze, że niewielu próbowało to zmienić. Im dłużej jednak śledzę rozwój neuromorfiki, fotoniki czy eksperymentalnych materiałów elektronicznych, tym częściej trafiam na projekty, które próbują rozwalić ten podział od […]

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba przygląda się wyjątkowemu miejscu narodzin gwiazd, dzięki czemu badacze weszli w posiadanie danych, które mogą zmienić nasze rozumienie granicy między planetami a obiektami gwiazdowymi. Wszystko przez obserwacje w gromadzie IC 348, która zawiera brązowe karły o zaskakująco niskich masach. Oczywiście to wciąż ogromne obiekty – zdecydowanie masywniejsze od Ziemi, nie wspominając […]

Naukowcy z Maynooth University w Irlandii opracowali układ obliczeniowy wykorzystujący DNA, który potrafi wykonywać działania matematyczne bez klasycznych układów elektronicznych, przewodów i ciągłego dopływu energii. Jak to możliwe, że takie urządzenie w ogóle działa?  Okazuje się, że zamiast krzemowych tranzystorów za obliczenia odpowiadają w nim miliardy cząsteczek DNA znajdujących się w niewielkiej kropli słonej wody. […]

Teleportacja kwantowa jest fascynująca. W jej ramach nie przerzucamy bowiem materii przez przestrzeń, lecz uczymy się coraz sprawniej przenosić stan kwantowy między oddalonymi układami. Im dłużej jednak śledzę ten temat, tym bardziej wydaje mi się, że sama odległość przestała być jedynym problemem. Przez ostatnie lata największe wrażenie robiły na mnie głównie rekordy odległości teleportacji kwantowej. […]